Nakaz natychmiastowego opuszczenia mieszkania – między innymi takie skuteczne rozwiązanie wprowadza przyjęta przez Sejm ustawa antyprzemocowa. Winny stosowania przemocy dostanie też zakaz zbliżania się do ofiar. Te sankcje natychmiast wyegzekwuje policja, a sądy w błyskawicznym trybie zajmą się sprawą.

Sejm 30 kwietnia uchwalił przygotowaną w Ministerstwie Sprawiedliwości ustawę antyprzemocową, dzięki której sprawcy przemocy domowej będą natychmiast izolowani od swych ofiar. Wszystkie kluby parlamentarne poparły nowe przepisy. - Ustawa antyprzemocowa daje policji nowe narzędzie w postaci wystawienia natychmiastowego nakazu opuszczenia mieszkania przez sprawcę przemocy. Ofiara nie będzie już musiała uciekać z domu ani pozostawać przez dłuższy czas ze sprawcą przemocy. Policja już w momencie interwencji, po szczegółowym zbadaniu, czy zachodzą przesłanki zagrożenia życia lub zdrowia, będzie wydawać natychmiastowy nakaz opuszczenia mieszkania –przekazuje wiceminister sprawiedliwości, Marcin Romanowski.

– To historyczna chwila i wielki sukces środowisk kobiecych od wielu lat walczących o te przepisy, ale przede wszystkim to nadzieja na spokój i bezpieczeństwo dla tysięcy ofiar przemocy domowej –komentuje kaliska posłanka Lewicy, Karolina Pawliczak.

- Często w swojej pracy jeszcze na stanowisku wiceprezydenta Kalisza zderzałam się z brutalną rzeczywistością, gdy zgłaszały się do mnie osoby poszukujące pomocy, a zamieszkujące wspólnie ze swoim oprawcą, bo mieszkanie było wspólne albo wspólna umowa najmu. Dramat tych rodzin często rozgrywał się w czterech ścianach i to często ofiara musiała uciekać z dziećmi od swojego oprawcy, pozostawiając często cały swój dobytek – mówi posłanka Karolina Pawliczak.

Szczegóły nowych regulacji

Winny stosowania przemocy oprócz natychmiastowego nakazu opuszczenia mieszkania dostanie też zakaz zbliżania się do ofiar. Te sankcje natychmiast wyegzekwuje policja, a sądy w błyskawicznym trybie zajmą się sprawą.

Nowe regulacje przewidują, że uprawnienia do wydawania natychmiastowego nakazu w sprawach związanych z przemoc domową będą przyznane policji i Żandarmerii Wojskowej. Nakaz opuszczenia mieszkania będzie obowiązywać przez 14 dni, a na wniosek osoby dotkniętej przemocą sąd może przedłużyć ten okres.

Nakaz ten będzie egzekwowany – łącznie z możliwością użycia środków przymusu – bez względu na ewentualne twierdzenie sprawcy, że nie ma dokąd się wyprowadzić. Policjant wskaże mu placówki zapewniające miejsca noclegowe, np. schronisko dla bezdomnych.

Wobec sprawcy przemocy policjant będzie mógł również wydać zakaz zbliżania się do mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia. Policja będzie też zobowiązana do regularnego sprawdzania, czy sprawca przemocy stosuje się do tych sankcji. Jeśli złamie zakaz, policja będzie mogła zastosować środki przymusu, by wyegzekwować nałożone zobowiązanie. Poza tym sprawca przemocy narazi się na zastosowanie aresztu, ograniczenia wolności lub grzywny. Te same zasady dotyczą egzekwowania nakazu opuszczenia mieszkania.

Dodatkowo w określonych przez ustawę sprawach pisma procesowe będą mogły być doręczane nie tylko przez pocztę, ale również za pośrednictwem policji. Będzie ona też zobowiązana do udzielania sądowi wszelkiej pomocy niezbędnej do szybkiego zakończenia sprawy, np. przy ustaleniu adresu świadka. W pewnych przypadkach sąd będzie mieć trzy dni na rozpatrzenie wniosku ofiary przemocy, natomiast całą sprawę będzie musiał rozpoznać w ciągu miesiąca od złożenia wniosku.

Poza tym osoby domagające się zastosowania takich środków wobec sprawy przemocy będą zwolnione z kosztów sądowych. Ofiary będą też mogły uzyskać pomoc psychologiczną lub wsparcie i leczenie w zakresie uzależnień, które są główną przyczyną przemocy domowej.

Przemoc domowa poważnym problemem społecznym

Według statystyk policji, rocznie prawie 250 tys. osób w Polsce może być dotkniętych lub zagrożonych przemocą domową. Podobnie jak w innych krajach europejskich to poważny problem społeczny, który wymaga zdecydowanych działań. Nowe przepisy wzorowane są na rozwiązaniach stosowanych z powodzeniem w innych państwach. W Austrii policyjny nakaz opuszczenia mieszkania przez sprawcę przemocy fizycznej obowiązuje już ponad 20 lat i wydawany jest na 14 dni. Podobne rozwiązanie wprowadzono w Czechach. Obejmują m.in. nakaz opuszczenia mieszkania przez winnego przemocy oraz zakaz kontaktowania się z ofiarami.

Ustawa wejdzie w życie po upływie sześciu miesięcy od dnia ogłoszenia.